Program PiS — tylko fakty bez komentarza

Polityka to dziedzina, która wpływa na życie każdego obywatela. Niezależnie od poziomu zainteresowania tematem, znajomość programów poszczególnych ugrupowań pozwala lepiej rozumieć mechanizmy rządzące państwem. Poniżej przedstawiono konkretne informacje dotyczące działalności Prawa i Sprawiedliwości.

Geneza i struktura organizacyjna Prawa i Sprawiedliwości

Pełna nazwa ugrupowania brzmi Prawo i Sprawiedliwość. Partia funkcjonuje jako dobrowolne stowarzyszenie obywateli z jasno określonym programem politycznym. Kongres założycielski odbył się 29 maja 2001 roku z inicjatywy braci Lecha i Jarosława Kaczyńskich, natomiast formalna rejestracja sądowa nastąpiła 13 czerwca 2001 roku. Pierwsza kohabitacja z władzą wykonawczą miała miejsce w latach 2005–2007, kiedy powstały rządy Kazimierza Marcinkiewicza oraz Jarosława Kaczyńskiego. Od 2005 roku stanowisko Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej nieprzerwanie zajmują kandydaci zgłoszeni przez to ugrupowanie — najpierw Lech Kaczyński, następnie Andrzej Duda.

Fundamenty ideologiczne i aksjologia polityczna

Analiza manifestów i praktyki parlamentarnej wskazuje, że dominującymi nurtami w partii są narodowy konserwatyzm, prawicowy populizm oraz selektywny eurosceptycyzm. Narodowy konserwatyzm przejawia się w promowaniu tożsamości etnicznej i kulturowej jako fundamentu wspólnoty państwowej. Ochrona tradycyjnych instytucji — religii katolickiej i modelu rodziny — stanowi priorytet aksjologiczny. Akceptacja hierarchii społecznych i naturalnych nierówności wpisuje się w konserwatywną wizję porządku, natomiast odwoływanie się do woli suwerena charakteryzuje retorykę populistyczną.

Stanowisko wobec integracji europejskiej wymaga precyzyjnego określenia. Partia nie kwestionuje członkostwa w Unii Europejskiej ani nie postuluje wystąpienia z jej struktur. Eurosceptycyzm przyjmuje formę krytyki nadmiernej centralizacji kompetencji i żądania reformy instytucjonalnej, która zapewniłaby większą autonomię państwom członkowskim w kwestiach suwerenności i polityki wewnętrznej.

W sferze gospodarczej preferowany jest model interwencjonistyczny z elementami solidaryzmu społecznego. Zakłada on naturalną wspólnotę interesów różnych grup zawodowych i społecznych w ramach państwa narodowego. Dopuszczalna — a w niektórych obszarach pożądana — jest bezpośrednia ingerencja rządu w mechanizmy rynkowe, szczególnie gdy wymaga tego interes publiczny lub ochrona krajowych sektorów gospodarki.

Szczegóły programu Polskiego Ładu z 2022 roku

Polski Ład wszedł w życie na początku 2022 roku jako kompleksowa odpowiedź legislacyjna na skutki pandemii COVID-19. Program koncentruje się na restrukturyzacji fiskalnej, polityce zdrowotnej i mieszkaniowej oraz wsparciu rozwoju technologicznego. Konkretne postanowienia obejmują:

• Plan na zdrowie zakładający wzrost nakładów na ochronę zdrowia do 7% PKB w okresie 6 lat (początek realizacji od 2022 roku),
• podniesienie kwoty wolnej od podatku dla wszystkich pracujących do 30 000 zł rocznie,
• kreacja 500 000 nowych miejsc pracy poprzez inwestycje infrastrukturalne i rozwój sektorów przemysłowych,
• program mieszkaniowy umożliwiający nabycie nieruchomości bez wymogu posiadania wkładu własnego,
• uproszczenie procedur administracyjnych i fiskalnych dla producentów rolnych,
• utworzenie Centrum Dziecka i Rodziny jako jednostki systemu oświaty wspierającej rozwój dzieci oraz wspomagającej rodziny w wypełnianiu funkcji opiekuńczych i wychowawczych,
• zróżnicowane instrumenty wsparcia dla mikro-, małych, średnich i dużych przedsiębiorstw dostosowane do specyfiki każdej kategorii,
• przyspieszenie transformacji energetycznej z uwzględnieniem źródeł odnawialnych i energetyki jądrowej,
• projekt Satelitarny System Obserwacji Ziemi, który ma zapewnić Polsce niezależny potencjał satelitarny w obszarze obserwacji powierzchni Ziemi i telekomunikacji,
• zwolnienie z podatku dochodowego emerytur i rent do kwoty 2 500 zł oraz rozszerzenie programów społecznych skierowanych do seniorów,
• zmiany w systemie opodatkowania małżonków oraz nowa ulga podatkowa dla rodzin wielodzietnych (4+),
• wprowadzenie nowych ulg w zeznaniu rocznym PIT, zwiększających możliwości optymalizacji podatkowej,
• likwidacja karty podatkowej jako formy uproszczonego opodatkowania.

Modyfikacje w ramach Polskiego Ładu 2.0

Od lipca 2022 roku obowiązuje zmieniona wersja programu określana jako Polski Ład 2.0, wprowadzająca korekty w najbardziej kontrowersyjnych rozwiązaniach pierwotnej wersji. Kluczowe zmiany dotyczą następujących obszarów:

• wysokość i sposób wyliczania składki zdrowotnej dla przedsiębiorców — wprowadzono mechanizmy ograniczające maksymalną wysokość składki oraz zmodyfikowano bazę jej naliczania,
• zasady opodatkowania według skali podatkowej, ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych oraz podatku liniowego — doprecyzowano warunki wyboru formy opodatkowania i przejścia między nimi,
• procedury naliczania wynagrodzeń pracowników — zmiany w kalkulacji zaliczek na podatek dochodowy i składek ubezpieczeniowych,
• obowiązek składania JPKPKPiR (Jednolitego Pliku Kontrolnego dla Podatkowej Księgi Przychodów i Rozchodów) oraz JPKEWP (dla ewidencji wyposażenia i prowiantu) w formie elektronicznej,
• zasady prowadzenia ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych — ujednolicenie wymogów sprawozdawczych,
• wprowadzenie grupy VAT jako nowego podmiotu w systemie podatku od towarów i usług, pozwalającego na konsolidację rozliczeń w ramach powiązanych ekonomicznie przedsiębiorstw.